Economische Zaken

Prioriteiten en indicatoren

Voortgang prioriteiten

Binnen het programma Economische Zaken is een aantal prioriteiten benoemd. Hieronder volgt per prioriteit een toelichting op de voortgang in 2017.

Cluster Maritiem

In 2017 heeft de gemeente vervolg gegeven aan de versterking van het maritieme cluster, één van de hoofddoelstellingen van de Stedelijke Agenda Haven. De vijf programmalijnen zijn nu bepaald:

  • maritieme zakelijke diensten
  • commodity trading
  • hoofdkantoorfuncties logistieke bedrijven
  • scheepsbouw en offshore
  • innovatieve transport, logistiek, chemie en energie

Cluster Cleantech

Ook in 2017 heeft het cluster Cleantech de juiste condities geschapen voor ondernemingen en bedrijven. Dit is gedaan door het vraag gestuurd faciliteren van investeringen, onder andere door het oprichten van fondsen en het organiseren van diverse samenwerkingsverbanden om innovaties tot stand te kunnen brengen. De target van het cluster Cleantech om € 200 mln aan investeringen op te halen lijkt voor het eind van de huidige collegeperiode conform afspraak te worden behaald. Hier zijn circa 300 banen door gecreëerd. Ook zet het cluster Cleantech in op Field Labs om innovaties te testen in samenwerking met bijvoorbeeld het ICOS fonds en organisaties als de Clean Tech Delta. Hiermee is uitvoering gegeven aan de door de gemeente Rotterdam aangegeven belangrijke thema’s als werkgelegenheid, innovatie, energietransitie en onderwijs.

Cluster Life Sciences & Health

In 2017 zijn verschillende resultaten geboekt die bijdragen aan een vitale stad, waar de kwaliteit van leven en een gezonde levensstijl voorop staat. Onder meer door het stimuleren van de ontwikkeling van zorginnovaties ten behoeve van betaalbare zorg en het creëren van betere vestigingsvoorwaarden voor bedrijven. Dit in samenwerking met partners zoals Medical Delta en de Erasmus MC Incubator.
Eén van deze resultaten is de lancering van de Life Sciences & Health Hub; een fysieke plaats in de Rotterdam Science Tower waar een programmering plaatsvindt die er aan bijdraagt dat Life Sciences & Health bedrijven, startups, kennisinstellingen, zorginstellingen, onderwijsinstellingen, eindgebruikers en andere belanghebbenden elkaar ontmoeten, kennis uitwisselen en nieuwe ideeën ontwikkelen.

Cluster Food

Het Foodcluster van de gemeente Rotterdam is regionaal, landelijk en internationaal gepositioneerd. Projecten om innovaties in het cluster op gang te brengen hebben zich in 2017 verder inhoudelijk verdiept in samenwerking met organisaties, bedrijfsleven en kennisinstellingen.

Werklocaties

De gemeente Rotterdam richt zich op gebiedsgerichte aanpak van winkels, kantoren en bedrijventerreinen. Met stakeholders werkt de gemeente aan versterking van toekomstbestendige gebieden en aan transformatie van winkelgebieden die geen toekomstbestendig perspectief hebben. Een van de belangrijkste resultaten van 2017 was dan ook het ruim behalen van de collegetarget van 120.000 m2 kantorentransformatie voor 01/11/2017 met meer dan 160.000 m2.

InnovationQuarter (IQ)

De  activiteiten van InnovationQuarter (IQ)  hebben in 2017 geleid tot een additioneel geïnvesteerd privaat vermogen van circa € 146 mln en de creatie van 1.552 arbeidsplaatsen in de regio. Medio 2017 is de evaluatie van IQ uitgevoerd waarbij de hoofdconclusie was dat met de komst van IQ de uitvoeringskracht op het gebied van economische structuurversterking en innovatiestimulering sterk is toegenomen en de samenwerking in Zuid-Holland aanzienlijk is gegroeid.
Samen met bedrijven, kennisinstellingen, cluster- en deltaorganisaties, incubators, financiers en investeerders, topsectoren en overheden werkt de gemeente samen met IQ aan een sterk innovatief klimaat. Een klimaat waarin partijen elkaar snel weten te vinden, waar kruisbestuiving plaatsvindt tussen de sterke regionale clusters, waarin innovatieve bedrijven kunnen groeien en dat aantrekkelijk is voor buitenlandse bedrijven om zich te vestigen.
In 2017 zijn de volgende resultaten behaald:   

  1. Business Development realiseerde 56 businesscases en innovatieprojecten met een investeringsvolume van € 23 mln.
  2. Foreign Investments heeft 50 bedrijven geassisteerd bij vestiging, danwel verhuizing of uitbreiding in de regio. Deze bedrijven verwachten binnen drie jaar 1.204 arbeidsplaatsen te hebben gerealiseerd in de regio (waarvan 360 betrekking hebben op behoud van werkgelegenheid) en € 78,4 mln additioneel te hebben geïnvesteerd.
  3. Capital heeft 23 investeringen gerealiseerd, waarvan 14 uit IQCapital en 9 uit UNIIQ. Het additioneel aangetrokken kapitaal over 2017 voor de regio komt met deze investeringen op € 44,6 mln. Met deze investeringen worden binnen drie jaar 348 additionele arbeidsplaatsen verwacht.

Hiermee is de doelstelling uit de Meerjarenstrategie 2016-2018 voor wat betreft het creëren van additionele arbeidsplaatsen al ruimschoots overschreden: in 2016 en 2017 hebben de activiteiten geleid tot de creatie van ruim 2.500 arbeidsplaatsen waar de doelstelling voor de periode 2016-2018 op 1.000 stond. De doelstelling voor het realiseren van additioneel geïnvesteerd privaat vermogen – in de Meerjarenstrategie vastgesteld op € 300 mln - is met nog één jaar te gaan ook bijna gehaald: in 2016 en 2017 hebben we € 285 mln extra privaat kapitaal naar de regio weten te trekken.

Cambridge Innovation Centre (CIC)

Het CIC groeit naar verwachting. Eind 2017 is gestart met de verbouwing van de tweede fase waardoor het CIC in 2018 doorgroeit naar ongeveer 8000m2. Officieel is het CIC geopend op 1 september 2016. Op dit moment zijn er meer dan 140 bedrijven gevestigd en werken er ruim 700 mensen vanuit het CIC.

Programma Smart City en digitale economie

Het Smart City Rotterdam programma werkt aan de versterking van de digitale economie, aan het nóg slimmer maken van de stad door de vele digitale ontwikkelingen en aan het versterken van de benodigde digitale infrastructuren. In 2018 zal begonnen worden met de aanleg van glasvezel naar 70.000 woningen, worden de eerste concrete Roadmap Next Economy projecten gestart en is de stedelijke samenwerking in het kader van de Nationale Smart City strategie formeel van start gegaan. Cyber security is toegevoegd aan het portfolio om de digitale economie veiliger en resilient te maken. Voor het eind van het jaar zal de eerste fase van communicatie over digitale innovatie gepresenteerd worden. Het Smart City programma draagt hiermee bij om de impact van de sterk toenemende digitalisering in de stedelijke omgeving om te zetten in een aantrekkelijke stad voor bewoners, bedrijven en bezoekers, nu en in de toekomst.

Accountmanagement Midden en Klein Bedrijf (MKB) en Dienstverlening Ondernemers

Het MKB accountmanagement zoekt de belangrijke bedrijven in de stad op, brengt in beeld wat er leeft bij die bedrijven en gebruikt de kennis van bedrijven om de dienstverlening te verbeteren. Deze kennis gebruikt het MKB accountmanagement om gemeentelijke procedures, beleid en projecten aan te scherpen en effectiever te maken. Daarnaast ondersteunt de gemeente netwerken actief om de samenwerking tussen ondernemers te versterken en cross-overs tussen bedrijven uit verschillende sectoren te stimuleren. We hebben als gemeente een eerste aanspreekpunt gecreëerd voor het bestuur van ondernemersverenigingen en bedrijventerreinen. We begeleiden ondernemerscollectieven bij subsidieaanvragen en bij de organisatie van activiteiten ter versterking van het winkelgebied en het bedrijventerrein.
De gemeente Rotterdam is, samen met de Kamer van Koophandel, het Regionaal Bureau Zelfstandigen en andere partners, gestart met de ontwikkeling van het Ondernemersplein Rotterdam, een ontmoetingsplek voor ondernemers. Een onderdeel hiervan is de Ondernemersbalie. Met de partners zijn diverse bijeenkomsten voor starters in het Ondernemersplein van Rotterdam georganiseerd en vonden er diverse bijeenkomsten en workshops plaats, bijvoorbeeld financieringsavonden. Rotterdam Partners (RP) vervult het accountmanagement en de acquisitie van de grote en middelgrote internationale bedrijven en heeft hierbij specifiek aandacht op onder andere (internationale) handelsbevordering en expats gevestigd.

Regeldruk vermindering

Samen met convenantpartijen heeft de gemeente in 2014 dankzij de 'Vermindering Administratieve Lastendruk Ondernemers' een plan van aanpak opgesteld om ondernemers en ambtenaren bewuster te maken van de oorzaken en gevolgen van regeldruk. Er zijn naast het schrappen of vereenvoudigen van regels ook pilots opgezet om te experimenteren met het aanpassen van regelgeving. Voorbeelden zijn ‘Anders geregeld op de West-Kruiskade’ en ‘Blending010: mengvormen van horeca en detailhandel’. De pilots zijn tot nu toe zeer geslaagd. Op aangeven van ondernemers zijn er nieuwe creatieve oplossingen gevonden om regels te verminderen. De ervaringen en behaalde resultaten om de regeldruk voor ondernemers te verminderen vormen input om in 2018 te komen tot een hernieuwde aanpak, waarin ook experimenten weer een belangrijke rol zullen krijgen.

Warenmarkten

In 2016 zijn het Meerjarenperspectief en Uitvoeringsprogramma ‘Rotterdamse warenmarkten 2013-2017’ verder gerealiseerd. Sinds 2014 gingen op drie locaties pilots van start die zich richtten op de verzelfstandiging van markten. Eind 2016 voerde een extern bureau een evaluatie en draagvlakonderzoek uit. Hier kwam uit dat acht tot tien Rotterdamse markten willen verzelfstandigen. De markten op de Binnenrotte, het Afrikaanderplein en het Grote Visserijplein zijn daarbij buiten beschouwing gelaten. Om de verzelfstandiging mogelijk te maken is eind 2016 gestart met de hiervoor noodzakelijke herziening van de Marktverordening 2008. In 2017 is de marktverordening aangepast, waardoor de mogelijkheid wordt geboden om warenmarkten te verzelfstandigen. Op basis van de aanvragen kan een verzelfstandigde markt voor eerst drie en later vijf jaar gegund worden. De initiatiefnemer is dan vrij om de invulling en branchering van de markten te verzorgen. Ook zaken als vuil ophalen en op- en afbreken, worden door de verzelfstandigde markt zelf uitgevoerd.

Roadmap Next Economy

In oktober 2016 is de Roadmap Next Economy (RNE) opgeleverd. De RNE geeft, vertaalt in vijf transitiebewegingen, een geïntegreerde visie en uitvoeringsprogramma gericht op het vormgeven van de transitie van de economie naar nieuwe kansrijke ontwikkelingen op het gebied van energie, ICT en circulaire economie. De RNE omvat daarbij ook de samenhangende sociaal-economische effecten in samenleving, arbeidsmarkt en onderwijs.
Analoog aan de opzet van de regionale Roadmap Next Economy heeft de gemeente in 2017 een eigen uitvoeringsstructuur opgezet die uitvoering geeft aan de specifiek Rotterdamse opgaven (RNE//Rdam). Daarmee is de basis gelegd voor de uitwerking van een integrale en gecoördineerde aanpak van de transitie van Rotterdam naar de Next Economy. Samen met de regionale partners (bedrijfsleven, onderwijs, overheden) is gewerkt aan de eerste 14 businesscases die zijn voorgelegd aan de Europese Investeringsbank. Daarbij wordt nauw samengewerkt met de regionale uitvoeringsorganisatie en de betrokken marktpartijen. Tenslotte zijn er afspraken gemaakt over de inrichting van de nieuwe regionale uitvoeringsorganisatie bij Innovation Quarter die in 2018 de uitvoering van de RNE in de regio zal gaan ondersteunen.

Voortgang indicatoren

Het overzicht hieronder bevat een opsomming van de indicatoren van dit programma. Via doorklikken wordt een toelichting op de realisatie 2017 getoond.

Alle gemeenten zijn in het kader van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) verplicht een aantal door het rijk voorgeschreven beleidsindicatoren in hun begroting op te nemen. Dit met oog op onder anderen het vergroten van de onderlinge vergelijkbaarheid tussen gemeenten. Alle gemeenten moeten gebruik maken van dezelfde bronnen en peildata. Via de website waarstaatjegemeente.nl is vergelijking met andere gemeenten mogelijk.

Saldo programma

Begroot € -22.865
Rekening € -24.585
Afwijking € -1.720
BEKIJK TOELICHTING
Programma`s
Financiën
Jaarrekening 2017
Gebieden